Betekent Islam: vrede?

                                                                           

Islam betekent zowel ‘overgave’ als ‘vrede’. Let wel het betekent niet: ‘vredig’. De ‘vrede’ van de Islam is dubbelzinnig. Vrede door overgave is ook in religieuze en spirituele kringen wel bekend, het is de vrede van het ego-loos zijn dat door veel meditatie zou kunnen worden bereikt. Dat is niet de dezelfde vrede van de Islam. Overgave aan wat Allah van je verlangt is voor een moslim de weg naar vrede. Wie de Koran en hadith’s er op na slaat treft daarin geen vredige Islam aan. De opdracht voor moslims is te strijden totdat de wereld van Allah is.  Die strijd sluit geweld niet uit. Mohammed ging zijn medestrijders daarin voor bij de eerste veroveringen. Op de vlag van Saoedi-Arabië staat de bekende tekst: ‘Er is één god en Mohammed is zijn Profeet’. Daaronder staat een kromzwaard afgebeeld als symbool voor de opdracht om te strijden. De Islam kent zijn ‘bloody borders’ (Samuel Huntington), terreurgroepen en interne oorlogen. Uit het beeld dat de media ons dagelijks voorschotelen rijst geen beeld van een vreedzame religie op.

Ondanks het beeld uit de media roepen wereldleiders als Obama en Cameron om het hardst dat Islam vrede is en hetzelfde valt op te tekenen uit de mond van veel moslims. Het levert een paradox op. Het verkondigde beeld is in strijd met het waarneembare bestaande beeld. Voor zover moslims verkondigen dat Islam ‘vrede’ betekent ga ik er van uit dat ze het eindbeeld van de Islam voor ogen hebben:  er is ‘vrede’ zodra de wereld van Allah is.  De vrede van de overgave. Echt vredig is dat ook weer niet. Dissidente denkers in islamitische landen hebben het zwaar. Ze komen in de gevangenis of komen om bij een moordaanslag. Dat gebeurt ook als je je niet aan de regels houdt. Een kleine groep jongeren kwam in Iran in de gevangenis omdat ze een vrolijke song op You Tube hadden geplaatst.

Waarom roepen bekende wereldleiders dan dat de Islam ‘vrede’ betekent? De enige aanvaardbare reden die ik heb kunnen vinden is dat het tactiek is, een verbale tactiek. Ze bevestigen wat zegslieden van de Islam bij herhaling verkondigen. De boodschap is dan: dat willen we best aannemen, maar laat het maar zien! Obama en Cameron dwingen als het ware de Islam om zich aan zijn woord te houden.

Ik neig er toe die tactiek als riskant te zien. Die tactiek richt zich op de kern van de Islam die het bekeren van de wereld, zo nodig kwaadschiks, als doel heeft en andere religies als ketterij of barbarij ziet. Een religie die strijden beloont met buit, martelaarschap of heldendom. Obama en Cameron steunen echter ook moslims die er een andere –vredige-opvatting van hun religie op na houden. Niemand weet hoe groot die groep eigenlijk is. Ze heeft geen echte woordvoerders en leidt een min of meer ondergronds bestaan. Als dissidenten worden ze vervolgd in islamitische landen.

Voor de opvatting dat de Islam ‘vrede’ is, valt weinig grond aan te voeren. De eerste christenen werden door de Romeinen overal vervolgd, gekruisigd of aan de leeuwen gevoerd. Hun lijdzaam verzet heeft succes gehad.  De eerste moslims begonnen als een roversbende die weinig genade kende voor haar vijanden. Dat wordt nog steeds goed gepraat. Wie een biografie van Mohammed leest, treft vaak een heilige aan. Toch valt niet uit te sluiten dat de Islam ooit de weg naar vrede vindt, zoals Europa ooit de weg naar godsdienstvrede vond. De vraag is hoe we die ontwikkeling kunnen steunen. 

Vooralsnog staat het afgrijzen in de wereld over de gewelddadigheid van en binnen de Islam in schril contrast met de mantra van de wereldleiders dat Islam vrede is.

Het zou kunnen zijn dat de combinatie van afgrijzen en kritiek in de wereld samen met de verzekeringen van de wereldleiders een werkzame combinatie is. Co-existentie van religies is mogelijk, externe druk kan daarbij helpen. Zo lang echter de vlag van Saoedi-Arabië onveranderd blijft wapperen en dat land naast olie vooral dubbelhartig een fundamentalistische Islam exporteert, lijkt de vredige Islam nog ver weg.

Aanvulling: Omstreeks 20 september is door ISIS een verklaring uitgebracht waarin moslims over de hele wereld worden uitgenodigd om een totale oorlog te beginnen tegen de landen die een coalitie hebben gevormd om ISIS te bestrijden. In deze verklaring wordt ook Obama vanwege zijn herhaalde uitspraken dat Islam vrede is, geridiculiseerd: "And to the extent that Obama, the mule of the jews, suddenly became a sheikh, mufti (Islamic scholar that issues verdicts), and an Islamic preacher, warning the people and preaching in defense of Islam, claiming that the Islamic State has nothing to do with Islam".